Nieuwe lezingenserie van de Bilthovense Kring voor Wijsbegeerte en Psychologie
De Bilthovense Kring voor Wijsbegeerte en Psychologie (BKWP) is in 1952 begonnen als een kleine wijsgerige lees- en gespreksgroep die in een woning te Bilthoven bijeenkwam. Het doel van de Kring is wijsgerige reflectie op culturele en maatschappelijke ontwikkelingen, waarbij ook aandacht wordt besteed aan ontwikkelingen op het gebied van wetenschap en technologie en de implicaties daarvan voor de samenleving.
De Kring zet zich in om relevante vragen te formuleren teneinde te komen tot een beter inzicht in en weloverwogen omgang met ontwikkelingen in het eigen leven.
Cyclus 2026-2027 ‘Democratie onder druk? Over de weerbaarheid van de democratie’.
Inleiding op het thema ‘Democratie onder druk’
Democratie lijkt voor velen in de westerse wereld iets vanzelfsprekends, maar is dat allerminst. Het begrip democratie is niet eenduidig en krijgt op verschillende plekken een andere invulling. De democratie is een bestuursvorm, een verzameling waarden én een manier van samenleven die voortdurend in beweging is. In deze tijd van snelle maatschappelijke, geopolitieke, economische en technologische veranderingen staat democratie wereldwijd onder druk, terwijl zich tegelijkertijd nieuwe vormen en mogelijkheden ontwikkelen. Deze lezingenserie verkent democratie daarom niet als een vaststaand gegeven, maar als een dynamisch en vaak kwetsbaar proces. In zeven bijeenkomsten gaan we in op de fundamenten en de actuele uitdagingen van democratie. De eerste bijeenkomst staat in het teken van de basisvragen: wat te verstaan onder het begrip democratie en hoe is het begrip en de praktijk in de loop van de tijd veranderd?
In de volgende drie bijeenkomsten staan de ontwikkelingen die democratische systemen kunnen ondermijnen centraal: Wat is de invloed van populisme, polarisatie en een in zichzelf gekeerde bestuurscultuur op de democratie? Hoe beïnvloeden sociale ongelijkheid en economische verhoudingen de democratische processen? Wat zijn de gevolgen van de voortschrijdende technologie en AI voor het democratisch bestel?
Daarna besteden de sprekers aandacht aan de krachten in de samenleving die kunnen bijdragen aan het zich aanpassen van de democratie aan de veranderende wereld: Hoe ziet betrouwbaar leiderschap er uit en welke institutionele kaders zijn nodig? Wat is de rol van burgers om de democratische processen in een samenleving te waarborgen?
Tot slot kijken we vooruit: Hoe kan de democratie zich vernieuwen en aanpassen, welke basisprincipes moeten daarbij centraal staan en welke consequenties heeft dat voor de samenleving?
Programma 2026-2027
De bijeenkomsten vinden plaats op maandagavond van 20.00-22.00 uur. Inloop vanaf 19.30 uur.
12 oktober 2026
Prof. Dr. Ido de Haan
De permanente crisis van de democratie.
9 november 2026
Prof. Dr. Rutger Claassen
Economische macht als democratische blinde vlek
14 december 2026
Prof. Dr. Evelien Tonkens
Democratie in tijden van populisme en polarisatie
8 februari 2027
Prof. Dr. Bart Jacobs
Digitale autonomie
1 maart 2027
Prof. Dr. Paul ’t Hart
Publiek leiderschap
12 april 2027
Prof. Dr. Menno Hurenkamp
Wie bemoeien zich (niet) met democratie?
10 mei 2027
Dr. Jurriën Hamer
De toekomst van de democratie: een nieuwe balans tussen vrijheid en begrenzing
Kaarten zijn verkrijgbaar via de Bilthovense Kring. Op hun website staat meer informatie over de Kring en deze cyclus.